Anoniem
Financieel expert · Financer


In Nederland mag je onbeperkt spaargeld op je rekening hebben staan. Er is geen wettelijke limiet. Maar boven een bepaald bedrag betaal je wel vermogensbelasting via box 3 van de inkomstenbelasting.
Voor 2026 is het heffingsvrij vermogen vastgesteld op € 59.357 per persoon. Heb je een fiscaal partner? Dan mag je samen tot € 118.714 belastingvrij sparen.
Kom je boven die grens uit? Dan betaal je 36% belasting over een fictief rendement op het meerdere. In dit artikel leggen we precies uit hoe dat werkt, wat de actuele bedragen zijn en hoe je slim kunt besparen op vermogensbelasting.
Box 3 is het deel van de inkomstenbelasting dat gaat over je vermogen: spaargeld, beleggingen, een tweede woning en andere bezittingen. De Belastingdienst kijkt niet naar wat je daadwerkelijk verdient met je vermogen. In plaats daarvan berekenen ze een fictief rendement en daarover betaal je 36% belasting.
Dat fictief rendement verschilt per type vermogen. Voor spaargeld is het percentage veel lager dan voor beleggingen. Dat is logisch: met een spaarrekening verdien je doorgaans minder dan met aandelen.
Het heffingsvrij vermogen is het bedrag waarover je geen belasting hoeft te betalen. Alles daarboven wordt belast. De Belastingdienst kijkt naar je vermogen op 1 januari van het belastingjaar.
Het heffingsvrij vermogen wordt jaarlijks aangepast. De afgelopen jaren is het bedrag flink gestegen. Hieronder een overzicht:
| Jaar | Heffingsvrij vermogen zonder partner | Heffingsvrij vermogen met partner |
|---|---|---|
2026 | € 59.357 | € 118.714 |
2025 | € 57.684 | € 115.368 |
2024 | € 57.000 | € 114.000 |
2023 | € 57.000 | € 114.000 |
2022 | € 50.650 | € 101.300 |
2021 | € 50.000 | € 100.000 |
De Belastingdienst hanteert verschillende fictieve rendementspercentages, afhankelijk van het type vermogen. Voor 2026 gelden de volgende (voorlopige) percentages:
| Vermogenstype | Fictief rendement |
|---|---|
Spaargeld (bank- en spaarrekeningen) | 1,28% |
Beleggingen (aandelen, obligaties, vastgoed, crypto) | 6,00% |
Schulden (aftrekbaar) | 2,70% |
Stel, je bent alleenstaand en hebt € 100.000 op je spaarrekening staan op 1 januari 2026.
Stap 1: Trek het heffingsvrij vermogen af: € 100.000 - € 59.357 = € 40.643 belastbaar vermogen.
Stap 2: Bereken het fictief rendement over spaargeld: € 40.643 x 1,28% = € 520 fictief inkomen.
Stap 3: Bereken de belasting: € 520 x 36% = € 187 aan box 3 belasting.
Met € 100.000 spaargeld betaal je dus ongeveer € 187 per jaar aan vermogensbelasting. Heb je een fiscaal partner en is jullie gezamenlijk vermogen onder de € 118.714? Dan betaal je helemaal niets.
Bij grotere vermogens met beleggingen wordt het fictief rendement hoger (6%) en betaal je dus meer belasting per euro boven de vrijstelling.
Vergelijk en vind spaarrekeningen met rentes die niet alleen inflatie verslaan, maar uw spaargeld écht laten groeien.
Start vandaag nog met vergelijken en sparenNiet alleen je spaargeld telt mee voor box 3. De Belastingdienst kijkt naar je totale vermogen op 1 januari. Dit zijn de belangrijkste categorieën:
Als je huurtoeslag ontvangt, gelden er aparte vermogensgrenzen. In 2026 kun je huurtoeslag krijgen als je vermogen op 1 januari niet hoger is dan:
Heb je op 1 januari meer vermogen dan deze grens? Dan heb je het hele jaar geen recht op huurtoeslag. Ook medebewoners mogen niet meer dan € 38.479 aan vermogen hebben.
Deze grenzen gelden ook voor de zorgtoeslag. Check altijd de actuele bedragen op de website van de Belastingdienst.
Als je een bijstandsuitkering ontvangt of wilt aanvragen, gelden er strengere vermogensgrenzen dan voor de vermogensbelasting.
In 2026 zijn de vermogensgrenzen voor de bijstand:
Heb je meer vermogen? Dan moet je dat eerst opmaken voordat je recht hebt op bijstand. De eerste € 67.500 van de overwaarde van je eigen woning is vrijgesteld.
Je AOW-uitkering staat los van je spaargeld. Of je nu € 1.000 of € 500.000 op je rekening hebt, je AOW blijft hetzelfde.
Maar let op: als je naast je AOW ook aanvullende bijstand of een AIO-aanvulling ontvangt, gelden er wel vermogensgrenzen. Die zijn hetzelfde als bij de reguliere bijstand (€ 8.000 voor alleenstaanden, € 16.000 voor samenwonenden).
Voor de vermogensbelasting in box 3 gelden gewoon de reguliere vrijstellingen. In 2026 betaal je dus pas belasting over vermogen boven € 59.357 (of € 118.714 met partner).
Er zijn meerdere manieren om je vermogensbelasting te verlagen. Sommige strategieën zijn simpel, andere vragen wat meer planning.
Naast het heffingsvrij vermogen zijn er nog enkele specifieke vrijstellingen in box 3:
Schulden zijn aftrekbaar van je vermogen, behalve belastingschulden. Je hypotheek op je eigen woning valt onder box 1 en telt niet mee als box 3 schuld.
Het box 3 stelsel is de afgelopen jaren flink veranderd en er staan nog meer wijzigingen op stapel.
De belangrijkste verandering: het fictief rendement op beleggingen is in 2026 gestegen naar 6,00% (was 5,88% in 2025). Het fictief rendement op spaargeld is juist iets gedaald naar 1,28% (was 1,37% in 2025).
Op termijn wil het kabinet overstappen op een stelsel waarbij je werkelijk rendement wordt belast in plaats van een fictief rendement. Sinds 2023 kun je al een 'Opgaaf werkelijk rendement' indienen bij de Belastingdienst. Als je werkelijke rendement lager is dan het fictieve, wordt je aanslag verlaagd.
In 2026 is het heffingsvrij vermogen € 59.357 per persoon. Met een fiscaal partner mag je samen tot € 118.714 belastingvrij sparen. Boven deze bedragen betaal je 36% belasting over een fictief rendement van 1,28% op spaargeld.
Met € 100.000 spaargeld in 2026 betaal je als alleenstaande ongeveer € 187 aan box 3 belasting. De Belastingdienst rekent 1,28% fictief rendement over het deel boven de vrijstelling (€ 40.643), en daarover betaal je 36% belasting.
In 2026 mag je als alleenstaande maximaal € 38.479 aan vermogen hebben om huurtoeslag te ontvangen. Met een toeslagpartner is dat samen maximaal € 76.958. Heb je op 1 januari meer vermogen? Dan heb je het hele jaar geen recht op huurtoeslag.
Je AOW-uitkering wordt niet beïnvloed door je spaargeld. Ontvang je naast je AOW aanvullende bijstand? Dan geldt een vermogensgrens van € 8.000 voor alleenstaanden of € 16.000 voor samenwonenden. Voor de vermogensbelasting geldt de reguliere vrijstelling van € 59.357.
In 2026 mag je als alleenstaande maximaal € 8.000 aan vermogen hebben bij een bijstandsuitkering. Voor een gezamenlijke huishouding of alleenstaande ouder is dat € 16.000. De eerste € 67.500 van de overwaarde van je eigen woning is vrijgesteld.
Bij een bijstandsuitkering geldt een vermogensgrens van € 8.000 voor alleenstaanden en € 16.000 voor samenwonenden. Heb je meer vermogen, dan moet je dat eerst aanspreken. Voor andere uitkeringen (WW, WIA) gelden geen vermogensgrenzen, maar je vermogen wordt wel belast in box 3.
In 2026 is het fictief rendement op spaargeld 1,28% (voorlopig). Voor beleggingen geldt 6,00% en voor schulden 2,70%. Over dit fictief rendement betaal je 36% belasting. Je kunt via de 'Opgaaf werkelijk rendement' je daadwerkelijke rendement doorgeven als dat lager is.
Heb je een vraag over dit onderwerp? Stel deze aan de community.
E-mail bevestigd. Je reactie verschijnt na de beoordeling.
Die link is verlopen. Plaats je reactie opnieuw.
Anoniem
Financieel expert · Financer
Vind de beste rente
tot 2,8% JKR
6 opties
3 min leestijdPersoonlijke Financien
10 min leestijdPersoonlijke Financien
3 min leestijdPersoonlijke Financien
6 min leestijdPersoonlijke Financien
3 min leestijdPersoonlijke Financien
Word lid van *Financer Stacks* - Uw wekelijkse gids voor het beheersen van financiële basiskennis, extra inkomsten genereren en een leven creëren waarin geld voor u werkt.